1. Met welke gevaarlijke stoffen werk je? 
2. Heb je wel eens een veiligheidsinformatieblad bekeken?
3. Weet je de betekenis van de gevaren symbolen?

Tijdens deze toolboxmeeting besteden we aandacht aan wat nu eigenlijk een gevaarlijke stof is, waar kun je ze tegen komen, of waar kunnen ze ontstaan? In het kort:

• gevaarlijke stoffen zijn stoffen die mogelijk gevaar opleveren voor de veiligheid en gezondheid van werknemers
• deze stoffen kunnen zitten in verpakte producten, zoals schoonmaakmiddelen, kitten, verven en smeermiddelen
• ook kunnen gevaarlijk stoffen tijdens het werk ontstaan. Voorbeelden hiervan zijn: lasrook, hout-en (kwarts)stof en dieselmotoremissie (DME)

Een oude wetenschapper (Paracelsus) zei ooit "alle stoffen zijn giftig, alleen de dosis bepaalt de giftigheid". Hiermee bedoelt hij dat als je bijvoorbeeld heel veel water zou drinken, je daar aan dood kan gaan, waarschijnlijk zo rond de 8-10 liter. Terwijl je van van andere stoffen (die dus veel giftiger zijn) maar een paar gram of zelfs maar een paar nanogram hoeft binnen te krijgen. Dus dosis betekent de hoeveelheid die je binnen krijgt.

Grenswaarde

De grenswaarde is een concentratieniveau van een gas, damp, aerosol of vezel van een stof in de lucht op de werkplek. Uitgangspunt is dat dit een veilige waarde is. Dus de gezondheid van werknemers én hun nageslacht wordt niet geschaad.

​​​​​​​Hoe kleiner of lager de grenswaarde is, hoe giftiger een stof. 

Hoe kun je nu een gevaarlijke stof herkennen?

1. Herkennen van gevaarsymbolen op het etiket →zie uitleg hieronder
2. Herkennen van risicovol werk →verven/ontvetten/schuren/besloten ruimten
3. Zien → stofwolken/stoflagen/vieze vloer
4. Ruiken → vreemde geuren/weet wat je ruikt!
5. Voelen → jeuk/irritatie/brandwonden
6. Horen→ vreemde geluiden/sissend geluid/knal

Waar vind je deze gevaarsymbolen?

• op de verpakking van het product
• op het veiligheidsinformatieblad (VIB) of safety data sheet (SDS). Dit is een gestructureerd document met informatie over de risico's van een gevaarlijke stof of preparaat en aanbevelingen voor het veilig gebruik ervan op het werk. Het bevat alle eigenschappen van het product.

De leverancier van het product is wettelijk verplicht om een VIB op te stellen voor een stof of mengsel als het product als gevaarlijk wordt ingedeeld volgens de richtlijnen.

Waar vind je deze informatie?

• Momenteel zijn we bezig met de verdiepende RI&E gevaarlijke stoffen. En zijn we aan het inventariseren welke gevaarlijke stoffen we binnen Kuijpers gebruiken. Deze zullen dit jaar worden opgenomen in Toxic.
• Zodra we Toxic goed hebben ingericht zullen we jullie hiervan op de hoogte brengen.
• Tot die tijd zijn de VIB/SDS te vinden op de KAM pagina van Mijn Kuijpers en in de Kuijpers Veilig App.

H zinnen en P zinnen

Op veel verpakkingen vind je naast een pictogram ook H en P zinnen.

• H staat voor 'Hazard' ofwel 'Gevaar'
• P staat voor 'Precaution' ofwel 'Preventie'

De uitleg van deze H zinnen kun je makkelijk vinden op een de stoffencheckapp, zie verder bij Tips onderaan deze toolbox.

Belangrijke H zinnen op een rij:

• H350: kan kanker veroorzaken
• H340: kan genetische schade veroorzaken
• H360: kan de vruchtbaarheid of het ongeboren kind schade

Voordat je gaat werken met een stof, kijk dan altijd eerst op het etiket. Daar vind je de eerste informatie: is het een gevaarlijke stof? En welke gevaren en aanbevelingen staan er op het etiket vermeld?

Uitgebreidere informatie staat op het MSDS of VIB. Voor ieder product (gevaarlijke stof) is zo’n document beschikbaar

Wat moet je doen als je met gevaarlijke stoffen werkt?

• weten wat de gevaren zijn → dus op de hoogte zijn van de informatie die staat in het VIB of SDS
• dan weet je de risico's → hoe je blootgesteld kunt worden
• dan weet je de veilige werkwijze
• dan weet je welke PBM's je moet gebruiken

Is er geen VIB/SDS beschikbaar?

Meld dit direct aan je leidinggevende of bij KAM. Feitelijk mag er niet gewerkt worden met een gevaarlijke stof als er onvoldoende informatie beschikbaar is.

Voor meer informatie download de Stoffenapp. de app is verkrijgbaar in je appstore. Zoek op Stoffencheck! De app is een initiatief van de Inspectie SZW en de FNV en geeft informatie over het werken met bepaalde stoffen en de risico's.

In de Stoffencheck-app vindt u onder meer:

• Toelichting bij pictogrammen op verpakkingen;
• Uitleg over H- en P-zinnen;
• Grenswaarden van stoffen;
• De 12 meest gevaarlijke stoffen;
• 5 vuistregels voor eerste hulp bij ongevallen met gevaarlijke stoffen;
• Informatie over gevaarherkenning en risicobeperking;
• De scanfunctie om de pictogrammen op verpakkingen te scannen.