In het kader van veilig werken hebben we de werkinstructie onderhoudswerkzaamheden aan luchtbehandelingsinstallaties (W1.2.18 ) aangepast. Het doel van de werkinstructie is de blootstelling aan vrijkomende stofdeeltjes en/of biologische micro-organismen tijdens onderhoudswerkzaamheden aan luchtbehandelingsinstallaties te minimaliseren of te voorkomen.
De belangrijkste aanpassingen ten opzichte van de vorige versie zijn:
- Uitbreiding van de scope met fancoil-, inductie- & splitsysteem binnen units en luchtverhitters,
- Het toevoegen van een handelingsvolgorde per installatietype,
- Het toevoegen van een aan-en uitkleedprocedure.
1 Doelstelling
De blootstelling aan vrijkomende stofdeeltjes en/of biologische agentia tijdens onderhoudswerkzaamheden aan luchtbehandelingsinstallaties minimaliseren of voorkomen, met bijzondere aandacht voor het vervangen van de luchtfilters.
Het betreft specifiek het onderhoud aan:
- Fancoil-, Inductie- & Splitsysteem binnen units,
- Luchtverhitters,
- Luchtbehandelingskasten (LBK),
2 Arbeid hygiënische regime
Tijdens de werkvoorbereiding, bij werken aan de installatie, dient te worden nagegaan welke stoffen en/of biologische agentia in de stofzakken kunnen zitten en in hoeverre deze schadelijk kunnen zijn voor de gezondheid. Aan de hand van deze risico’s dient bepaald te worden welke beheersmaatregelen genomen moeten worden om de veiligheid en gezondheid te kunnen waarborgen.
Let op! Luchtbehandelingsinstallaties hangen in een technische ruimten maar ook gebruiksruimtes.
Biologische agentia: zijn levende (of niet levende) micro-organismen die een infectie, allergie of vergiftiging kunnen veroorzaken.
Bacteriën zijn de kleinste ééncellige micro-organismen. Er zijn enorm veel soorten bacteriën die in allerlei omstandigheden kunnen overleven en zijn niet met het blote oog zichtbaar.
Virussen zijn nog veel kleiner en hebben levende cellen nodig om te overleven of te reproduceren.
Schimmels en gisten zijn meercellige organismen behorend tot de groep van “fungi” (paddenstoelen) die zich vermenigvuldigen via sporen. Sporen zijn zeer klein en zweven door de lucht waardoor ze zich makkelijk verspreiden. Schimmels en gisten zijn vaak met het blote oog zichtbaar.
In een HVAC kan je verschillende soorten organismen aantreffen die vanuit de buitenlucht, maar ook vanuit een binnen klimaat, in de LBK, kanalen en filters kunnen achter blijven. De meest voorkomende zijn schimmels en bacteriën. Virussen zijn over het algemeen geen probleem aangezien de hoeveelheden lucht dat door een HVAC gaat zo groot is dat virussen niet overleven. (Uitzondering geldt voor een Bio Safety Level)
De meeste Biologische agentia zijn niet met het blote oog zichtbaar Het “binnenkrijgen” kan door inademen, contact met huid, ogen of inslikken. Het dragen van PBM’s en het volgen van goede hygiëne maatregelen (o.a. handenwassen) zijn daarom essentieel.
Een luchtbehandelingsinstallatie is in principe altijd vervuild met biologische agentia en vraagt de uiterste zorgvuldigheid, zeker in de huidige “Corona” periode.
Belangrijk te realiseren is dat onderstaande instructie niet alleen nu in de ‘Corona-tijd’ van toepassing is maar altijd! Een langere periode wordt door de luchtfilters allerlei ‘viezigheid’ verzameld die op een of andere manier schadelijk is voor je gezondheid. Als we deze ‘viezigheid’ niet serieus nemen zouden we de filters ook uit de installaties weg kunnen laten. En daar zijn we het nu juist allemaal over eens dat ze belangrijk zijn om de gebruiker een gezonde (werk/woon/leef)-omgeving te bieden.
3 Onderhoudsfrequentie
De onderhoudsfrequentie voor het vervangen van de filters en reinigen van de installatie is contractueel vastgesteld (in de meeste gevallen betreft dit 1x per jaar). Bepaal contractueel of in goed overleg met de opdrachtgever of filters vervangen moeten worden. Zodra de weerstand over het filter te hoog is, is vervanging noodzakelijk. De frequentie is afhankelijk van de intentie en intensiviteit van het gebruik en wordt in samenspraak met de opdrachtgever bepaald.
4 werkzaamheden LBK
5 Te gebruiken PBM
6 Afvoeren van de filters
- Kuijpers is verantwoordelijk voor het (stofvrij) verplaatsen van de vervuilde filters uit de technische ruimte of andere werk locatie naar de daarvoor bestemde opslagcontainers;
- Opdrachtgever is verantwoordelijk voor de afvoer van vervuilde filters. Deze dienen onder het afvalstroomnummer van de klant/opdrachtgever te worden afgevoerd. Dit afvalstroomnummer volgt uit een wettelijke verplichting van de opdrachtgever. Kuijpers kan deze wettelijke verplichting niet overnemen.
7 Inspectie en controle
Onderhoudswerkzaamheden, inspectie en controle dienen te worden uitgevoerd conform de inspectielijsten uit Navision/4PS.
8 Hygiëne
Naast alle voorzorgsmaatregelen dient ook de persoonlijke hygiëne in acht genomen te worden. Daarom is het niet toegestaan om tijdens de onderhoudswerkzaamheden en vervangen van filters te eten, te drinken of te roken. Ook het eten van kauwgum of snoepgoed tijdens onderhoud is niet toegestaan.
Was je handen goed voordat je gaat eten, drinken, roken of gebruik gaat maken van het toilet.
Aan het einde van de onderhoudswerkzaamheden of aan het eind van de werkdag, dient de werkplek netjes en opgeruimd achter gelaten te worden.
9 Logboek
Er dient een logboek bij de installatie aanwezig te zijn, waarin tenminste het volgende wordt geregistreerd:
• Wijziging onderhoudsfrequentie;
• Datum + omschrijving uitgevoerd onderhoud en door wie dit is uitgevoerd.
Scan de volgende code met de app om deze toolbox te bekijken.